Britse academici stemmen voor boycot van Israël

IMO Blog, 2006

De Britse Unie van docenten in het hoger onderwijs (NATFHE) heeft een voorstel goedgekeurd om Israëlische universiteiten en academici te boycotten. De NATFHE is met 67.000 leden de grootste Britse vakbond van academici en fuseert op 1 juni met de AUT, die vorig jaar een dergelijke motie aannam maar later herriep, en zich nu distancieert van de NATFE boycot-resolutie. De resolutie zal niet gelden voor de nieuwe fusie-organisatie, maar zal zeker nog ter sprake komen, en wellicht opnieuw worden ingediend.


De aangenomen motie biedt Israëlische academici overigens een ontsnappingsclausule: als zij de 'Apartheidspolitiek' van hun land veroordelen, en zich hier actief tegen verzetten, worden zij vrijgesteld. Ik kreeg hier persoonlijk nogal onsmakelijke associaties bij, en vraag mij af vanuit welke hooggestemde idealen Israëlische academici het elementaire recht op vrijheid van meningsuiting wordt ontzegd. Als de Britse academici consequent zijn, zouden zij ook Amerikanen en hun eigen landgenoten die achter de oorlog in Irak staan moeten boycotten, om nog maar te zwijgen van Chinese academici die zich niet actief tegen de bezetting van Tibet uitspreken, Russen die zich neerleggen bij wat in Tsjetsjenië gebeurt en het virulente racisme en de homofobie in Rusland niet aan de kaak stellen, enzovoorts. Voorstanders van een boycot vinden dit altijd een heel flauw argument, want je kan nou eenmaal niet tegen alle onrecht tegelijk strijden, en je kan altijd wijzen op ander onrecht in de wereld, dus moeten we dan maar niks doen? In de eerste plaats vormt juist deze tegenwerping een belangrijk argument in het algemeen tegen boycots; je kan inderdaad niet ieder land en iedere academicus boycotten die bepaalde praktijken steunt of er meningen op na houdt die je afwijst. Behalve dat dit praktisch onmogelijk is, leidt het tot een extreme vorm van intolerantie, die tegen de fundamentele waarden van vrijheid indruist. De grens zou daar moeten liggen waar mensen zich openlijk racistisch uiten. Een academicus die zich met Holocaust ontkenning bezighoudt, die 'bewijst' waarom homofilie een ziekte is, waarom het blanke ras superieur is etc. derdient het geboycot te worden. Het moge duidelijk zijn dat dergelijke zaken met wetenschap sowieso weinig van doen hebben. Ten tweede is iedere maatregel die tegen een specifiek land of volk is gericht, terwijl andere landen of volken in dezelfde gevallen vrijuit gaan, per definitie racistisch.

Een belangrijk misverstand wat betreft boycots tegen Israël is dat het hier slechts verzet tegen de bezetting zou betreffen. Men is niet tegen Israël, laat staan anti-Semitisch, zo beweert men zelf. De 'ontsnappingsclausule' spreekt echter van het veroordelen van de 'Apartheidspolitiek' van Israël, een term die alleen wordt gebezigd door anti-Zionisten die Israëls bestaansrecht als Joodse staat ontkennen. De analogie met Zuid-Afrika is immers gebaseerd op de notie dat ook Israël een koloniale racistische staat is, die slechts tot stand kon komen door de Palestijnen massaal te verdrijven, en dus inherent racistisch is. Men beschouwt de Joden als een religie, niet als volk, en ontkent hun fysieke verbondenheid met Palestina, hoewel er altijd Joden hebben gewoond en hun verbondenheid met het land niet alleen maar religieus was. Ook wordt vaak beweerd dat Israël aan de Joden is gegeven vanwege de Holocaust, en de Palestijnen nu moeten boeten voor onze zonden.

Er is een schat aan algemeen toegankelijke informatie die dergelijke mythes tegenspreekt en waaruit bijvoorbeeld blijkt dat het Zionisme aan het einde van de 19e eeuw opkwam, er pas op grote schaal Palestijnen zijn verdreven (en om andere redenen gevlucht) nadat zijzelf een oorlog waren begonnen met als doel de Joden te verdrijven, de Joodse gemeenschap in Palestina verschillende compromissen heeft geaccepteerd terwijl de Palestijnen die allen afwezen, en de Palestijnen de Joodse immigratie naar Palestina bijna geheel wisten te verhinderen juist toen de Nazi's de Joden in Europa opjoegen en vervolgden. Al deze informatie wordt door de leden van de NATFHE blijkbaar genegeerd of afgedaan als 'Zionistische propaganda'. Niet bepaald een wetenschappelijke houding. In plaats van voor rechter te spelen en anderen de maat te nemen, zou men zich wellicht wat meer in het conflict moeten verdiepen.

Ik sta overigens ueberhaupt soms versteld van de desinformatie die sommige 'Midden-Oosten deskundigen' te berde brengen. Het gehele Midden-Oosten conflict wordt gereduceerd tot een simpele goed-fout tegenstelling, waarin de Zionisten altijd al wrede onderdrukkers waren en de Palestijnen vanaf het begin hulpeloze slachtoffers. Voor een uitgebreide analyse van de vele mythen over het conflict: Beeldvorming en mythes over het Israëlisch-Palestijnse conflict; voor een analyse van de valse Apartheid analogie en andere misvattingen die een boycot van Israël zouden rechtvaardigen: Waarom draagt een boycot van Israël niet bij aan vrede?.

Een belangrijk argument van de voorstanders van een boycot is dat men iets wil DOEN, en niet alleen maar wil toekijken hoe de bezetting voortduurt, nederzettingen worden uitgebreid en de Palestijnen steeds meer in de knel komen te zitten. 10 Jaar praten en vele vredesplannen en top-ontmoetingen hebben de Palestijnen niets opgeleverd. We hebben de plicht ons tegen onrecht te verzetten, en er niet alleen maar naar te kijken. Wat men hierbij vergeet is dat er onrecht aan beide kanten plaatsvindt en heeft plaatsgevonden, en dat het feit dat de Palestijnen de zwakkere partij zijn niet wil zeggen dat zij ook het morele gelijk aan hun kant hebben. Maar misschien nog belangrijker is dat men ieder aandeel van de Palestijnen (alsmede Arabische landen) in het falen van de vredesbesprekingen ontkent. Naast de bouw van de nederzettingen ging immers ook het terrorisme, al dan niet direct gesteund door de Palestijnse Autoriteit, gewoon door, en werden 'martelaren' in de Arabische media verheerlijkt en de Zionisten van de meest absurde zaken beschuldigd, zoals het bestralen van Palestijnen bij checkpoints of het uitdelen van giftige snoepjes. De Holocaust wordt veelvuldig ontkend of gebagatelliseerd, en Nazi literatuur, waaronder Mein Kampf, is populair onder de Palestijnen, evenals in andere Arabische landen.

Iets willen doen tegen onrecht is uiteraard zeer nobel, maar het steunen van boycots tegen Israël is behalve moreel onjuist ook contraproductief. Er zijn vele Israëlische academici die fel tegen de bezetting en het regeringsbeleid gekant zijn maar weigeren het bestaansrecht van hun land te ontkennen. Zij willen met Palestijnen samenwerken aan een vreedzame toekomst en het recht op zelfbeschikking en vrijheid van beide volken. Een boycot belemmert deze samenwerking juist, in plaats van ze te bevorderen. Bovendien versterken boycots het sentiment onder met name rechtse Zionisten dat iedereen tegen ze is en zij van de buitenwereld geen recht hoeven te verwachten. Zoals de 'Zionisme is racisme' resolutie van de VN in 1975 de nederzettingenbeweging in de kaart speelde, draagt ook een boycot van Israël bij aan het vergroten van de tegenstellingen, en is daarmee onderdeel van het probleem, niet van de oplossing.

Ratna Pelle

Meer over Israël boycot initiatieven op LabourStart.